De Blog van Vrijheid Radio

fyra

De parlementaire enquêtecommissie Fyra heeft woensdag 28 oktober 2015 om 12.00 uur haar eindrapport gepresenteerd. Het onderzoek van de enquêtecommissie richtte zich op de vraag waarom het beoogde vervoer met de Fyra over de Hogesnelheidslijn-Zuid niet tot stand is gekomen.

De conclusie van het rapport laat zich raden uiteraard; er zijn ook bij dit overheidsproject grote “verwachtingen” niet waargemaakt, alles kostte meer dan verwacht, en alles duurde bovendien langer dan verwacht. Uiteraard is de oplossing waarmee de onderzoekers aankomen dat er meer en strenger toezicht moet komen in de toekomst, in dit geval door Inspectie Leefomgeving en Transport, de ILT.
Uiteraard was het de schuld van een aantal betrokken politici, ambtenaren en enkele mensen binnen de NS. Redenen van het falen waren gelegen in holle uitdrukkingen als “verkeerd gestelde prioriteiten” en “het voorrang geven aan andere belangen dan het reizigersbelang”…
Heel leuk allemaal, maar wat zijn nu de concrete gevolgen van het hele Fyra/HSL-Zuid debacle? Laten we even kort door de bocht een en ander opsommen;

  1. De beloofde dienst is niet geleverd
  2. Het geld van burgers is al uitgegeven (aan een door ambtenaren geselecteerde groep bedrijven/mensen)
  3. De verantwoordelijken/ schuldigen (betrokken ambtenaren, politici en betrokkenen van monopolist NS) lopen nog los rond.
  4. Er zal spoedig meer regelgeving komen (vrijheid beperkt en meer kosten voor wetgeving en handhaving).
  5. We zijn een door de burger betaald rapport rijker.

Men zou de bovenstaande opsomming bijna één op één kunnen gebruiken om de gevolgen van voorgaande falende/gefaalde overheidsprojecten te beschrijven. Bij menig discussie hoor ik mensen vaak zeggen; “Tja, dat hoort er nu eenmaal bij”. Welnu, in dit geval ben ik het met die mensen eens! Overheid zonder dergelijke schandalen zou immers geen overheid zijn!

Opeenvolging van Schandalen inherent aan “overheid”

In een vrije markt wordt een bedrijf dat slechte diensten levert “gestraft” door zijn klanten. Zij zullen naar een concurrent gaan, of in het uiterste geval Überhaupt geen gebruik meer maken van desbetreffende dienst, en zoeken naar alternatieven1. Worden klanten opgelicht door medewerkers van een bedrijf, dan kunnen verantwoordelijken aansprakelijk gesteld worden voor de schade of onverschuldigde betaling.

Zodra overheid partij is bij een project is bovenstaande een stuk minder van toepassing. Overheid is voor de inkomsten immers niet afhankelijk van de “vrije keuze” van de klant. Geen belasting betalen is immers een “keuze” waarop een boete, dan wel gevangenisstraf staat, waarbij door handhavingsinstanties (uiteindelijk zelfs dodelijk) geweld gebruikt kan worden, afhankelijk van de mate van verzet door de burger. Overheidsinstanties zijn voor hun bestaansrecht dus niet afhankelijk van de tevredenheid van de klant. Al is de dienstverlening door overheidsinstanties nog zo slecht, geld komt immers toch wel binnen.

De drempel voor Ambtenaren en politici om (andermans) geld over de balk te gooien ligt dan ook veel lager dan in de private sector. Herinnert u zich bijvoorbeeld nog hoe enkele jaren terug een handjevol politici vol trots aankondigde het ingezamelde geldbedrag voor een natuurramp “te verdubbelen? “ Dat was natuurlijk niet met hun eigen geld, maar met belastinggeld! Dus als u besloot om €50,- te doneren, dan betaalde u zelf de verdubbeling, maar probeerden deze politici met de eer te strijken. En zo gaat het altijd.

Het is deze verlaagde drempel om geld uit te geven, die maakt dat op de lange termijn de netto dienstverlening door overheid altijd van mindere kwaliteit zal zijn dan in de private sector, en dat de netto kosten uiteindelijk ook altijd hoger zullen zijn dan “voorzien”.

Want “overheid” zelf creëert niets. Overheid neemt van de productieve sector en herverdeelt het, waarbij een deel van de energie opgaat aan het herverdelen zelf.

Dus zo lang als mensen braaf belasting betalen, zullen schandalen of blamages zoals de Fyra en de Hogesnelheidslijn-Zuid ook in de toekomst blijven voorkomen. Sterker nog, met de constante uitbreiding van overheidsbevoegdheden, kunnen we zelfs een sterke toename hiervan verwachten. En laten we eerlijk zijn? Verwacht u verbetering?

Aike de Vries

voetnoot
1. Überpop is een mooi voorbeeld van een alternatief voor te hoge prijzen en slechte service in de taxi branche. Aangezien overheid mede debet is aan de hoge prijzen binnen de taxi branche door alle regelgeving, probeert overheid diezelfde Taxibranche te “redden” door Überpop te verbieden. (Fout met fout trachten op te lossen )

Geef een reactie